Essentakkensterfte

8 Miljoen stervende essen in Nederland.

Een titel waar je niet vrolijk van wordt. Gelukkig is het nog niet zo ver, maar het lijkt een onafwendbaar toekomstbeeld.

Essentaksterfte

Sinds 2010 waart de essentaksterfte rond in Nederland. Een onschuldig ogende schimmel met de naam vals essenvlieskelkje tast in rap tempo jonge en oude essen aan. De schimmel is een sterk toenemend probleem in zowel oude als jonge bosopstanden, landschappelijke beplantingen, stedelijk groen en ook in boomkwekerijen.

Helaas zijn aangetaste bomen niet te genezen, dus is het belangrijk om er op een verantwoorde wijze mee om te gaan.

Hoe kunnen we de boomveiligheid in de openbare ruimte garanderen? Moeten alle essen maar (preventief) gekapt worden? En hoe zit het bijvoorbeeld met beschermde fauna zoals vogels en vleermuizen?

Gebiedsspecifieke Aanpak Essen

Om dit probleem zonder onaangename verrassingen op te lossen is een aanpak nodig dat betaalbaar en effectief is. Ecologisch onderzoeks- en adviesbureau NatuurInclusief en advies- en ingenieursbureau De Boomingenieur hebben hun krachten gebundeld en het Gebiedsspecifieke Aanpak Essen ontwikkeld. Dit plan pakt het probleem proactief aan waarbij op een efficiënte manier rekening wordt gehouden met onder andere veiligheid, budget en wet- en regelgeving. Om er voor te zorgen dat men niet voor onaangename verrassingen komt te staan kijken wij verder dan alleen de bomen.

Bomenbestand

  • Veiligheid; Bomen worden doorgaans eens in de 3 jaar gecontroleerd door middel van een VTA (Visual tree assessment). Voor risicobomen is deze controle jaarlijks, dit in verband met een verhoogde gevaarzetting. De es staat echter lang niet altijd als risicoboom aangemerkt. Door de snelheid waarmee de essentaksterfte bomen aantast kunnen daardoor ongemerkt onveilige situaties ontstaan. Bij het opstellen van het Gebiedsspecifieke Aanpak Essen wordt daarom direct een VTA uitgevoerd door een boomveiligheidscontroleur.
  • Huidige waarden en functies; De es is een echte Nederlandse boom die al jarenlang het landschap in Nederland vormt. Essen hebben een esthetische waarden binnen het laan beeld. Om de waarde van het gebied te behouden moet hier rekening mee worden gehouden.

Wet natuurbescherming (Wnb)

  • Vogels; Het is algemeen bekend dat broedende vogels beschermd zijn. Minder bekend is dat van een aantal soorten vogels (o.a. buizerd, sperwer en roek) de nesten jaarrond zijn beschermd, dus ook buiten het broedseizoen. Om overtreding en vertraging te voorkomen moet hier rekening mee worden gehouden.
  • Vleermuizen; Vleermuizen zijn strikt beschermd in Nederland. Holten en spleten in bomen die gebruikt worden door vleermuizen als verblijfplaats zijn jaarrond beschermd. Daarnaast kunnen bomen onderdeel zijn van essentieel foerageergebied of essentiële verbindingsroute. Ook dergelijke functies zijn beschermd. Om overtreding en vertraging te voorkomen moet hier rekening mee worden gehouden.
  • Beschermde gebieden; Ook in beschermde gebieden, zoals Natura 2000 en Nederlands Natuur Netwerk, komen essen voor. Dergelijke essen kunnen van belang zijn om vastgestelde doelen te halen en te behouden. Het verwijderen van essen kan er in sommige gevallen er toe leiden dat doelstellingen niet gehaald worden. Wanneer hier vooraf onvoldoende rekening mee gehouden wordt, kan dit leiden tot diverse problemen.

Herplantplicht

Vanuit de landelijke, provinciale of gemeentelijke overheid kunnen eisen gesteld worden aan de herplantplicht. Het is daarom goed om op de hoogte te zijn welke eisen er van toepassing zijn.

Planmatige aanpak

Een Gebiedsspecifieke Aanpak Essen is een planmatige aanpak die door ervaren ecologen en boomtechnici wordt ontwikkeld. Elk plan wordt op maat gemaakt waarbij alle belangen worden meegenomen. In eerste instantie wordt een inventarisatie uitgevoerd. Deze bestaat uit het volgende:

  • Inventariseren van de huidige situatie in combinatie met een VTA;
  • Inventariseren van de wensen en de beschikbare middelen;
  • Inventariseren mogelijke knelpunten Wet natuurbescherming.

Vervolgens wordt afhankelijk van de situatie en de verkregen informatie een op maat gemaakt plan opgesteld.

Indien gewenst kunnen wij dit plan vervolgens uitvoeren. Hierbij kunnen we het opstellen van het RAW-bestek, de aanvraag van eventuele ontheffingen in het kader van de Wnb, de begeleiding tijdens de uitvoering of de daadwerkelijke uitvoering zelf op ons nemen.

Ons Gebiedsspecifieke Aanpak Essen is op maat gemaakt, duurzaam en ontzorgend.

Contact

Kiest u voor een duurzame en ontzorgende aanpak van de essenproblematiek of wilt u hier graag meer informatie over hebben? Wij komen graag vrijblijvend bij u langs om te bespreken hoe wij u van dienst kunnen zijn.

Eva Henrard

0545 723032

06 21236422

evahenrard@natuurinclusief.nl